Bệnh Són Tiểu (Urinary incontinence)

Những người bị bệnh són tiểu (BST) thường không kiễm soát được bọng đái và thường bị són nước tiểu ngoài ý muốn. BST thường ảnh hưởng đàn bà nhiều hơn đàn ông.

Urinary_incontinence
Thường những bắp thịt sàn chậu (pelvic floor muscle) và những bắp thịt ngay phía dưới bọng đái (bladder sphincter) giúp cho người ta không bị són nước tiểu.

Có niều loại BST

1- Stress Incontinence (SI):

– BST do các bắp thịt khu bàn tọa (pelvic floor muscle) bị yếu. Người bị SI hay bị són nước tiểu khi ho,hắt xì, khiêng nặng

– Phụ nữ nhiều con, hay sinh con khó thường dễ bị vì khi đẻ các bắp thịt và cơ sàn chậu có thể bị yếu hay là phần cơ trước âm đạo bi giãn (anterior vaginal prolapse)

– Một số phụ nữ do thiếu oestrogen sau thời kỳ mãn kinh (postmenopause) có thể bị SI

– Đàn ông sau khi mỗ tuyến tiền liệt có thể bị SI

Những người ho kinh niên hay là bị táo bón kinh niên thườngdễ bị SI

2- Són tiểu cấp kỳ( urge incontinence):

– Do bắp thịt của bọng đái co quá nhiều (detrusor overactivity). Những người này thường bị đi tiểu nhiều lần ban ngày hay là ban đêm(nocturia), nhưng mỗi lần đi nước tiểu ít.

– Có nhiều lý do làm cho bắp thịt của bọng đái co nhiều: sạn bọng đái, ung thư bọng đái, nhiều bệnh thần kinh như stroke( người bị đứt mạch máu não), bệnh Parkinson v.v

3-Són tiểu khi đầy bọng đái (Overflow incontinence):

– Do bắp thịt của bọng đái không co hữu hiệu nên bọng đái chứa nhiều nước tiểu dẫn tới són nước tiểu

–  Són tiểu khi đầy bọng đái có thể do tuyến tiền liệt lớn( đàn ông), thuốc( vd thuốc ngủ, thuốc chữa bệnh trầm cảm, nhiều loại thuốc chữa áp huyết cao như calcium channel blocker), một số người bị tiểu đường

4-Functional Incontinence:

Có nhiều người lớn tuổi bị són tiểu do đi đứng khó khăn( poor mobility), thị giác kém(poor vision), táo bón, bệnh lãng trí ( Dementia).

Khi khám, bác sĩ thường hỏi bệnh, khám tổng quát, thử nước tiểu để ngừa nhiễm trùng đường tiểu, thử máu thận và siêu âm thận. Đôi khi bệnh nhân cần thử nghiệm urodynamics đễ biết rõ bệnh nhân bị són tiểu loại gì.

1065
Phương pháp chữa bệnh Són tiểu

* Điều quang trọng nhất là tìm hiểu coi bệnh nhân bị són tiểu loại nào vì cách chữa tùy thuộc vào loại són tiểu
* Loại trừ những yếu tố khác có thể làm cho bệnh són tiểu tệ hơn vd nhiễm trùng đường tiểu, đổi hay ngưng những thuốc ảnh hưởng tới són tiểu, ngăn ngừa táo bón( ăn nhiều thức ăn nhiều chất bả (fibres), tâp thể dục).

1- Stress Incontinence (SI):

Tránh khiêng nặng, ho, táo bón.

Nữ bệnh nhân có thể tập thể dục cơ sàn chậu (pelvic floor excercises). Xin xem bài riêng về tập thể dục cơ sàn chậu. Nhiều khi càn phải gặp những chuyên gia vật lý trị liệu chuyên về thể dục cơ sàn chậu vì có nhiều người không tập đúng.

Nữ bệnh nhân sau thời kỳ mãn kinh có thể dùng kem chứa oestrogen( giúp cho cơ sàn chậu mạnh hơn). Nếu chỉ dùng kem chứa oestrogen , không cần phải lo về những triệu chứng phụ về oestrtogen như ung thư ngực v.v.

Đàn ông bị Stress Incontinence sau khi giải phẩu tuyến tiền liệt có thể dùng tả( incontinence pad) hay giải phẫu (ví dụ: artificial sphincter)

Giải phẩu cho những trường hợp nặng.

2- Són tiểu cấp kỳ( urge incontinence):

– Cần gặp bác sĩ chuyên khoa đễ tìm hiểu nguyên do của bệnh són tiểu cấp kỳ. Nhiều khi bác sĩ cần làm cystoscopy (nhìn trong bọng đái bqua một ống nhỏ thông qua ống dẩn tiểu).

– Tránh uống nước nhiều, tập thể dục cơ sàn chậu. Những người bị đi tiểu đêm thường có thể đi tiểu thường trước khi ngủ và tránh uống nước nhiều lúc chiều tối.

– Có thể tham dự bladder training program.

– Có thể dùng thuốc làm cho những bắp thịt bọng đái relax như oxybutynin hay là tricyclic antidepressant.

3-Són tiểu khi đầy bọng đái (Overflow incontinence):

– Phải chửa nguyên do gây nên Són tiểu khi đầy bọng đái. Ví dụ: đàn ông bị tuyến tiền liệt lớn.

– Có thể mổ (TURP)

– Thay đổi hay nhưng những thuốc có thể gây nên Són tiểu khi đầy bọng đái

– Đi tiểu thường.

Nhiều người bị Són tiểu khi đầy bọng đái do các bắp thịt bọng đái không co hữu hiệu ( vd tiểu đường, nhiều người bị bệnh thần khinh như tứ thân bất toại) cần dút catheter vô ống dẩn tiểu thường để drain nước tiểu.

Nguyễn Chí Thiện

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.