Lá thư Dân Chúa – số tháng 5-2016

Image1Mẹ Lavang, Mẹ Việt Nam

Nói tới Đức Mẹ La Vang, người Công giáo Việt Nam nghĩ tới sự kiện Mẹ hiện ra với con dân Việt Nam trong một thời kỳ mà đạo Chúa bị bắt bớ cấm cách! La Vang ngày nay là một linh địa và là nơi hành hương quan trọng của người Công giáo Việt Nam, nằm ở huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị, thuộc Tổng Giáo phận Huế. Các tín hữu tin rằng, Đức Mẹ hiển linh ở khu vực này vào năm 1798. Theo tài liệu trên trang mạng của Wikipedia, chúng ta có thể tóm lược đôi điều về Lavang như sau:

Tên gọi “La Vang”

Theo một truyền thuyết, dưới thời vua Cảnh Thịnh nhà Tây Sơn có chính sách chống đạo Công giáo khắc nghiệt! Để tránh sự bắt bớ và giết hại, nhiều giáo dân ở vùng Quảng Trị đã chạy lên vùng đất này. Để liên lạc với nhau, thì họ phải “la” lớn, mà “la” lớn thì có tiếng “vang”, vì vậy mà cái tên La Vang ra đời.

Một giả thuyết tương tự về tiếng “la vang” đã từ đặc tính của âm thanh chuyển thành danh từ riêng, nói rằng nơi chốn thấy động thì “la vang” lên để mọi người cảnh tỉnh và đến tiếp cứu.

Một cách giải thích khác là khi giáo dân chạy lên vùng đất này, rừng thiêng nước độc nên thì bị dịch bệnh, lúc bấy giờ Đức Mẹ hiện ra và chỉ dẫn cho họ đi tìm một loại lá gọi là lá vằng – uống vào sẽ chữa khỏi bệnh. Viết “lá vằng” không dấu thành La Vang.

Một thuyết khác cho là địa danh “phường Lá Vắng” đã có từ trước đó, thuộc làng Cổ Vưu, nằm về phía Tây cách đồn Dinh Cát, về sau là tỉnh lỵ Quảng Trị, 4 cây số và cách Phú Xuân, tức Kinh Đô Huế, 58 km về phía Bắc.

Đức Mẹ hiển linh

Theo Tư liệu Tòa Tổng Giám mục Huế – 1998, dưới triều đại vua Cảnh Thịnh (lên ngôi năm 1792), với chiếu chỉ cấm đạo ngày 17 tháng 8 năm 1798, một số các tín hữu ở gần đồi Dinh Cát (nay là thị xã Quảng Trị) phải tìm nơi trốn ẩn. Họ đã đến lánh nạn tại núi rừng La Vang. Nơi rừng thiêng nước độc, hoàn cảnh ngặt nghèo, thiếu ăn, bệnh tật, sợ hãi quan quân, sợ thú dữ, các tín hữu chỉ biết một lòng tin cậy phó thác vào Thiên Chúa và Đức Mẹ. Họ thường tụ tập dưới gốc cây đa cổ thụ, cùng nhau cầu nguyện, an ủi và giúp đỡ nhau.

Một hôm đang khi cùng nhau lần chuỗi Mân Côi kính Đức Mẹ, bỗng họ nhìn thấy một người phụ nữ xinh đẹp, mặc áo choàng rộng, tay bồng Chúa Giêsu Hài Đồng, có hai thiên thần cầm đèn chầu hai bên. Họ nhận ra ngay là Mẹ Maria. Mẹ bày tỏ lòng nhân từ, âu yếm, và an ủi họ vui lòng chịu khó. Mẹ dạy hái một loại lá cây có sẵn chung quanh đó, đem nấu nước uống sẽ chữa lành được các chứng bệnh. Mẹ lại ban lời hứa: “Mẹ sẽ nhận lời các con kêu xin. Từ nay về sau, hễ ai chạy đến cầu khẩn Mẹ tại chốn này, Mẹ sẽ nhận lời ban ơn theo ý nguyện”.

Sự kiện xảy ra trên thảm cỏ gần gốc cây đa cổ thụ nơi giáo dân đang cầu nguyện. Sau đó, Mẹ còn hiện ra nhiều lần như vậy để nâng đỡ và an ủi con cái Mẹ trong cơn hoạn nạn.

Từ đó đến nay sự kiện Đức Mẹ hiện ra tại núi rừng La Vang, qua các thế hệ được loan truyền khắp nơi, và nhiều người chân thành tin tưởng, đến cầu khấn Đức Mẹ. Đức Mẹ La Vang thường được biểu tượng bằng một phụ nữ mặc áo dài Việt Nam bế con và mặc trang phục truyền thống Việt Nam.

Lịch sử Đức Mẹ hiện ra và nhà thờ lúc nào được xây cất dân để xây một nơi tôn kính Mẹ Maria. Nhưng cũng có ý kiến khác cho rằng La Vang trước đó chỉ là một vùng hoang vắng, rừng núi hẻo lánh không được ghi lại rõ ràng vì không được biên chép lại từ thời đó, hầu hết chỉ có lời truyền khẩu và giả thuyết. Có giả thuyết là nhà thờ La Vang vốn được xây trên nền của một mái chùa Phật giáo hoặc là một miếu thờ Bà (có thể là Phật Bà Quan Âm hoặc bà chúa Liễu Hạnh) cho người đi rừng, nguyên là một mái nhà tranh dưới gốc cây đa và rào sơ bốn mặt, sau biến cố Mẹ Maria hiện ra năm 1789 được nhường cho giáo hạt Quảng Trị là cha cố Patinier Kinh trong báo cáo năm 1894 có viết: “Năm 1885 ngôi nhà thờ ở đây cũng như những nhà thờ khác trong hạt, không thoát khỏi thảm họa… Khi hòa bình được vãn hồi, con đã cấp tốc dựng lại ngôi nhà thờ nhỏ bé, tạm bợ để chờ nguồn kinh phí cũng như để chờ cho tình hình bớt nhiễu nhương”. Năm 1886 (có bản ghi là năm 1894), Giám mục Caspar (Lộc) cho xây lại nơi đây đền thờ bằng ngói, vì xây trên một vùng núi, vận chuyển vật liệu rất khó khăn nên 15 năm mới hoàn thành xong. Năm 1901, đại hội La Vang đầu tiên được tổ chức vào ngày 08 tháng 08 để khánh thành nhà thờ.

Năm 1924, nhận thấy ngôi nhà thờ ngói quá chật hẹp, lại đã xuống cấp cho nên một đền thánh La Vang theo đồ án của kiến trúc sư Carpentier được dựng lên thay thế và được khánh thành vào ngày 20 tháng 08 năm 1928, nhân dịp Đại hội La Vang 9. Thánh đường này được trùng tu năm 1959. Trong phiên họp ngày 13 tháng 04 năm 1961, Hội đồng Giám mục Việt Nam (Miền Nam) đã đồng thanh quyết định La Vang là Trung tâm Thánh Mẫu Toàn quốc. Trong chiến cuộc Mùa Hè 1972, bom đạn đã làm sập đổ hoàn toàn Vương Cung Theo truyền khẩu, bắt đầu từ 1864, đã có 30 giáo dân Cổ Vưu tổ chức hành hương La Vang và những cuộc hành hương như thế diễn ra hằng năm với số giáo dân tham dự càng lúc càng đông biến cuộc hành hương La Vang cấp giáo xứ (Cổ Vưu) thành giáo hạt (Dinh Cát).

Từ khi nhà thờ ngói được dựng, hàng năm vào ngày 15 tháng 8 tại La Vang thường tổ chức lễ hội hành hương, gọi là “Kiệu” (cứ 3 năm lại có một “Kiệu” lớn, gọi là “Đại hội La Vang”). Người hành hương về nơi này có thể mua được lá cây vằng, một loại lá thường dùng sắc thuốc hoặc uống mát, lành và có khả năng kháng khuẩn, rất tốt cho phụ nữ sau khi sinh nở. Không những thế, khách thập phương đến đây để hành hương và cầu xin những ơn lành mà người Công giáo tin rằng Đức Mẹ sẽ phù hộ cho.

Sau một thời gian gián đoạn, từ năm 1990, chính quyền địa phương đã cho phép hành lễ tại đây trở lại. La Vang đã trở thành thánh địa hành hương quan trọng nhất của người Công giáo Việt Nam.

Bên cạnh đó, người Công giáo Việt Nam tại hải ngoại khắp nơi thường tổ chức các Đại hội Thánh Mẫu để tôn kính Đức Mẹ La Vang.

Trong lần họp của Tuyên Úy Đoàn 18/4-20/4 vừa qua tại Melbourne, Tuyên Úy Đoàn đồng tâm kêu gọi các cộng đoàn sẽ yểm trợ cho công cuộc xây cất Vương cung thánh đường còn lại di tích tháp chuông loang lở. Từ năm 1995, tháp chuông và những công trình liên hệ như Nhà nguyện Đức Mẹ (một mái nhà tôn sau tháp cổ), Nhà nguyện Thánh Thể (xây năm 2002), Công trường Mân Côi, Lễ đài, Nhà hành hương (xây năm 2004), 3 cây đa (nơi Đức Mẹ hiện ra)… được tu sửa mới lại.

Năm 2008, Thánh địa được chính quyền tỉnh Quảng Trị cấp thêm 21 mẫu đất… Theo linh mục Giacôbê Lê Sĩ Hiền (quản nhiệm Trung tâm Thánh mẫu La Vang), đây là đất xưa từng thuộc về nhà thờ (trước 1975 là 23 mẫu) nay được giao trả lại.

Ngày 15 tháng 8 năm 2012 lễ đặt viên đá đầu tiên xây dựng Vương cung Thánh đường mới. Ngôi thánh đường đang trong quá trình xây dựng, được thiết kế theo phong cách kiến trúc Á Đông truyền thống Việt Nam, có sức chứa 5.000 người…

Lễ hội hành hương

Lavang đã và đang được xây cất và đang cần được tiếp cứu tài chánh… Dân Chúa Úc Châu hưởng ứng quyết tâm này, vì vậy quí đọc giả nào muốn đóng góp cho quỹ Trùng tu Lavang có thể gửi ngân phiếu đề Dan Chua và gửi về địa chỉ 715 Sydney Rd. Brunswick Vic 3056 hay chuyển thẳng vào trương mục Dân Chúa – Ngân hàng National Bank số BSB là 083347 và số tài khoản (Account) là 66671 1925. Khi chuyển tiền xin ghi chú Lavang để tiện tính số. Chân thành cám ơn lòng quảng đại của quí vị.

Kinh Đức Mẹ La Vang

Sau đây là kinh cầu Đức Mẹ La Vang được phổ biến từ Năm Toàn Xá Ðức Mẹ La Vang (1998-1999) tại LaVang ngày 8 tháng 12 năm 1997, do Đức Tổng Giám mục Têphanô Nguyễn Như Thể, Giám quản tông tòa Huế lúc đó phê chuẩn:

Lạy Mẹ Maria, Thánh Mẫu La Vang đầy muôn ơn phước, ngời chói hào quang, muôn vàn Thần Thánh không ai sánh bằng. Đức Chúa Trời đã đoái thương chọn Mẹ, tinh tuyền thánh thiện, sinh Đấng Cứu Độ muôn loài.Mẹ đã chọn La Vang mà hiện đến, cứu giúp phù hộ tổ tiên chúng con lương giáo, giữa thời kỳ ly loạn cấm cách, khốn khổ trăm bề. Từ ấy, gót chân Mẹ bước đến, vẫn mãi đầy ơn thiêng, ơn phần hồn, ơn phần xác người bệnh tật, kẻ ưu phiền, nào ai cầu khẩn mà Mẹ không nhận lời.Lạy Mẹ Maria, Thánh Mẫu La Vang. Mẹ là Thánh Mẫu Chúa Trời, cũng là Thánh Mẫu loài người chúng con. Cúi xin Mẹ ban phước hải hà, đoái thương con cái thiết tha van nài. Xin cho chúng con tấm lòng từ bi nhân hậu, đại lượng bao dung, cùng nhau bồi đắp nền văn minh tình thương và sự sống.Xin Mẹ phù hộ chúng con, luôn sống đức hạnh, đầy lòng cậy trông, Và sau cuộc đời nầy,xin cho chúng con được về sống bên Mẹ,hưởng vinh phúc trong Chúa Ba Ngôi muôn đời. Amen.

Lm Anthony Nguyễn Hữu Quảng sdb


Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.