MỖI NGÀY MỘT GƯƠNG THÁNH: CUNG HIẾN VƯƠNG CUNG THÁNH ĐƯỜNG LA-TÊ-RA-NÔ – 9/11

THÁNH ĐƯỜNG ĐẤNG CỨU THẾ RẤT THÁNH – ROME

Dinh thự của các vị Giáo hoàng là cung điện Lateran được đặt tên dựa theo người xây dựng là Lateranus Palutius, người đã bị Nero giết để cướp đoạt của cải. Dinh thự này được Đại đế Constantine dâng cúng cho thánh giáo hoàng Miltiades vào năm 313 và được cư ngụ bởi các đời giáo hoàng kế vị cho đến năm 1308 khi các ngài di chuyển đến Avignon. Vương cung thánh đường Laterano được xây dựng kế bên dinh thự này bởi chính đại đế Constantine và được đặt cùng tên với dinh thự giáo hoàng. Đó chính là nhà thờ đầu tiên của phương Tây. Mười hai công đồng trong đó có 4 đại công đồng đã được tổ chức tại đây, lần đầu tiên vào năm 649 và lần cuối cùng là vào năm 1512.

Nếu trong vài suốt nhiều thế kỷ, các Đức Giáo hoàng không còn ở trong cung điện Laterano thì vai trò ưu tuyệt của Vương cung thánh đường Laterano không vì thế mà bị thay đổi; đó vẫn luôn là nhà thờ mẹ của các nhà thờ. Thánh Phê-rô Damian viết rằng nếu như Đấng Cứu Thế là Đầu của Hội thánh thì nhà thờ mang Danh Ngài phải là Đầu của mọi nhà thờ. Các thánh Phê-rô và Phao-lô đứng hai bên trái phải của Vương cung thánh đường là hai cánh tay mà nhờ đó Hội thánh hoàn vũ tối cao ấp ôm toàn bộ cõi đất, cứu độ hết những ai khao khát ơn cứu độ, sưởi ấm cõi lòng họ và bảo vệ họ như cung lòng của người mẹ vậy.

Các Giờ Kinh Phụng Vụ mô tả việc cung hiến Vương cung thánh đường này được thực hiện bởi Đức Giáo hoàng của hòa bình là thánh Sylvester như sau:

Chính Đức Giáo hoàng rất thánh Sylvester đã thiết lập nghi thức theo lễ nghi Giáo hội Roma để thánh hiến các nhà thờ và bàn thờ. Từ thời các Tông đồ, đã có những nơi cố định được thánh hiến cho Chúa, gọi là các nguyện xá, hay các tên khác là thánh đường. Do đó, vào ngày đầu tiên của tuần lễ, việc tụ họp nhau được tổ chức và ở đó, các Ki-tô hữu thường cầu nguyện và lắng nghe Lời Chúa, cũng như Rước Thánh Thể. Nhưng những nơi này không được thánh hiến một cách trọng thể; cũng như không có một bàn thờ cố được thánh hiến và đặt cố định ở bên trong. Mà bàn thờ vốn dĩ là biểu tượng của chính Đức Giê-su Ki-tô, Đấng, vì chúng ta, đã trở nên chính bàn thờ, của lễ và chủ tế tối cao. Nhưng kể từ thời hoàng đế Constantine, người mà qua Bí tích Rửa tội đã lãnh nhận được ơn an khang cho thể xác cũng như ơn cứu độ cho linh hồn, một đạo luật đã được ban ra để lần đầu tiên cho phép người Ki-tô hữu có thể xây dựng nhà thờ bất cứ nơi đâu trên thế giới. Chưa hài lòng với sắc chỉ ấy, vị hoàng tử này còn muốn noi gương và thánh hiến các công việc thánh. Do đó, trong chính cung điện của ngài, ngài đã thánh hiến một nhà thờ cho Đấng Cứu Thế, thành lập một giếng rửa tội được đặt tên theo Thánh Gioan Tẩy Giả. Đó cũng là nơi mà ngài đã được rửa tội bởi thánh Sylvester và được chữa khỏi bệnh phong hủi. Đó là nhà thờ mà chính Đức Thánh Cha đã thánh hiến vào ngày thứ Năm tháng 11 theo lịch Cá Nguyệt; và chúng ta vẫn cử hành việc tưởng niệm này vào ngày này, ngày mà lần đầu tiên, tại Roma, một nhà thờ đã được thánh hiến cách công khai và là nơi mà lần đầu tiên bức vẽ của Đấng Cứu Thế được trình bày cách minh nhiên trên tường trước mắt toàn thể dân chúng Roma.

Khi Vương cung thánh đường Laterano bị phá hủy một phần bởi hỏa hoạn, các cuộc xâm lăng thù địch, và động đất, Vương cung thánh đường đã được xây dựng lại với tất cả lòng nhiệt huyết của chính Tòa Thánh. Năm 1726, sau một cuộc tái thiết như thế, Đức Thánh Cha Bê-nê-đic-tô XIII đã thánh hiến và cho tưởng niệm vào chính ngày 9 tháng 11 hằng năm như hiện nay. Vương cung thánh đường sau đó đã nới rộng và trang hoàng thêm bởi Đức Thánh Cha Pi-ô IX và Lê-ô XIII.

L’Année liturgique, by Dom Prosper Guéranger (Mame et Fils: Tours, 1919), The Time after Pentecost, VI, Vol. 15. Translation O.D.M.

VƯƠNG CUNG THÁNH ĐƯỜNG LATÊRANÔ NGÀY NAY

Cho đến ngày nay, Vương cung thánh đường La-tê-ra-nô vẫn đứng cao sừng sững trên bầu trời Roma để minh chứng cho tình yêu của Thiên Chúa dành cho dân người. Ngày ngày, đoàn đoàn lớp lớp các Ki-tô hữu từ khắp nơi vẫn nườm nượp hành hương đến để tham dự Thánh Lễ và lãnh nhận các Bí tích. Hằng năm, cứ vào thứ Năm Tuần Thánh, Đức Thánh Cha vẫn đến đây cử hành Thánh Lễ với hàng linh mục đoàn Roma và các Hồng y, Giám mục. Chính tại nơi đây, ngài tái diễn lại hành động và cử chỉ khiêm nhượng phục vụ của chính Chúa Giê-su trong nhà tiệc ly xưa là rửa chân cho các môn đệ, cũng như tưởng niệm lại việc thiết lập Bí tích Thánh Thể, bí tích cứu độ của Đức Giê-su Ki-tô.

CẦU NGUYỆN

Lạy Chúa Giêsu, xin giúp chúng con luôn biết kính yêu Ðức Giáo Hoàng, cầu nguyện cho Ngài và cho Giáo Hội luôn trung tín với sứ mạng rao giảng Tin Mừng. Xin cho chúng con luôn biết khiêm nhường phục vụ và quảng đại dâng hiến như Chúa vẫn hằng quảng đại bác ái yêu thương và tha thứ cho chúng con hằng ngày. Amen.

Phê-rô Trần Ngọc Đức SDB (chuyển ngữ và hiệu chỉnh)
Nguồn: https://sanctoral.com/en/saints/dedication_of_the_lateran_basilica.html