Ung Thư Tuyến Tiền Liệt (Prostatic Cancer)

 

1- UNG THƯ TUYẾN TIỀN LIỆT  (PROSTATIC CANCER)

prostate-cancer3

– Đàn ông sau 50 tuổi có  thể bị ung thư tuyến tiền liệt, ngoại trừ những người nào có người trong gia đình bị ung thư tuyến tiền liệt vd bố có thể bị ung thư tuyến tiền liệt sớm hơn

– Càng lớn tuổi, tỷ lệ bị ung thư tuyến tiền liệt càng cao

– Ung thư tuyến tiền liệt thường lớn chậm vì vậy nếu phát hiện sớm có thể chửa được.

2-PHƯƠNG PHÁP PHÁT HIỆN UNG THƯ TUYẾN TIỀN LIỆT

– Có hai cách đễ thử ung thư tuyến tiền liệt: PSA và DRE.

a- PSA

– Được thử bằng máu

– Mức PSA tùy thuộc vào tuổi của người th ử

40-50  <2.5 ng/ml

50-60  <3.5

60-70  < 4.5

prostate_cancer4

 

– Tuy nhiên, PSA chỉ  là  một phương pháp thử  nghiệm tổng quát ( screening test) 25% người thử PSA bình thường theo mức tuổi vẫn có thể bị ung thư tuyến tiền liệt.

– Có nhiều lý do PSA cao ngoài  ung thư tuyến tiền liệt vd do tuyến tiền liệt lớn ( benign prostatic hypertrophy), nhiễm trùng tuyến tiền liệt, nhiễm trùng đường tiểu, sau khi bác sĩ làm DRE( khám tuyến tiền liệt qua đường hậu môn), giải phẩu đường thận v.v.

– Thường đàn ông bắt đầu thử PSA mỗi năm sau 50 tuổi. Nhưng những người nào có 1st degree relative ( vd ba,anh,em) cần bắt đầu thử lúc 40 tuổi. Đặc biệt nhóm người này cần thử PSA và DRE mỗi năm

– Khi PSA cao, bác sĩ (BS) sẽ khám DRE. 30% người  PSA từ 4-10 có thể bị ung thư tuyến tiền liệt. Khi PSA trên 10, 50% người có thể bị ung thư tuyến tiền liệt lan ra ngoài capsule( bọc bao xung quanh tuyến tiền liệt)

– BS có thể thử free/total PSA nếu. Thường PSA có thể bám vào protein trong máu hay là trôi tự do trong máu. Cần gởi tới BS chuyên môn SỚM nếu PSA cao và Free/Total PSA< 25%.

Nếu PSA không cao lắm, BS gia đình sẽ thử lại PSA trong vòng vài ba tháng. Nếu PSA cao nhiều, BS sẽ gỡi người bệnh tới gặp BS chuyên khoa đễ thử nghiệm  tuyến tiền liệt ( prostate biopsy).

Điều Cần Ghi Nhớ:

ĐÀN ÔNG TRÊN 50 TUỔI CẦN THỬ PSA THƯỜNG. CẦN THỬ SỚM HƠN NẾU CÓ NGƯỜI NHÀ BỊ UNG THƯ TUYẾN TIỀN LIỆT.

BS Nguyễn Chí Thiện

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.