Happy New Year 2018 và Mậu Tuất

Trần Bá Nguyệt

1. Năm mới

Mậu Tuất đến sau năm Tây 2018 một tháng rưỡi. Dân Chúa cũng được nghỉ ngơi một tháng trước khi bắt đầu móc vào chiếc răng đầu tiên của bánh xe một năm làm việc. Thời gian này là lúc anh em suy nghĩ về những gì phải làm trong năm mới.

2018, năm thứ hai Hội Đồng Giám Mục Việt Nam mời gọi mọi người tham gia vào công cuộc xây đựng gia đình Kitô Giáo để “Đồng Hành với các gia đình trẻ” sau một năm, 2017: “Chuẩn bị cho người trẻ bước vào đời sống hôn nhân” thực hiện ơn gọi làm người dân Thiên Chúa giữa lòng xã hội.                       

Việc chuẩn bị cho các gia đình trẻ nói ra thì mênh mông, bất tận, mỗi người làm cha mẹ nghĩ mỗi khác và mỗi gia đình nghĩ mỗi khác. Nhưng đó mới chỉ là những chuyện “nghĩ thay” cho các gia đình trẻ. Phải để cho người trẻ suy nghĩ và nhận lấy trách nhiệm của mình. Điều rất sai lầm của cha mẹ Việt Nam là thường nắm lấy và suy nghĩ dùm cho người trẻ. Nhiều người còn đưa ra những quyết định và ép buộc người trẻ là con cái họ phải nghe theo. Kinh nghiệm cho thấy một gia đình phải bắt đầu bởi tình yêu của hai người trẻ. Tình yêu là căn bản. Không phải bằng cưỡng bách hay gả bán như thói thường trong xã hội Đông Phương và Việt Nam chúng ta. Chính tình yêu ấy giúp hai người trẻ vượt qua bao sóng gió để cùng nhau lái con thuyền tình trên đại dương bao la vô tận, mà sóng gió không biết ập đến lúc nào. Chính tình yêu đó giúp cho họ biết thông cảm, chấp nhận những thiếu sót của nhau, thông cảm và cùng chung lưng trước những gian khổ của đời sống chung chắc chắn sẽ dễ sinh ra nhàm chán, buồn tẻ và nhiều gian khổ. Chính tình yêu đó giúp cho họ biết hợp lực gánh vác trách nhiệm với con cái, từ chuyện nuôi dưỡng đến chuyện hướng dẫn và đưa con cái vào con đường trở thành những CON NGƯỜI  (xin viết chữ hoa thật to) bởi vì không giúp cho con cái thành một con người thì chính các em , gia đình các em và cả xã hội sau này sẽ phải gánh chịu biết bao sóng gió do các em khi trưởng thành gây ra. Ví dụ rất nhỏ là các thành viên một gia đình làm ăn bất chính, buôn gian bán lận, xì-ke ma tuý và ngay cả kinh hoàng hơn là sống bằng buôn bán vận chuyển ma tuý. Điều đáng sợ hơn là nếu luật pháp không ngăn cản họ được thì ảnh hưởng xấu đối với xã hội, với lớp thanh thiếu niên chung quanh thật khó lường. Đìều nguy hiểm hơn nữa là tiền bạc từ nguồn lợi ma tuý đó sẽ ảnh hưởng, sẽ mua tất cả, từ nhà thờ, đạo đức, công lý đến vị thế xã hội.

Việc chuẩn bị và việc đồng hành không phải chỉ làm trong một năm có “chiến dịch” hay có “lời kêu gọi”. Đó là việc làm triền miên khi nào còn có con người trên cõi thế gian, khi nào con người còn phải sống và làm việc giữa bàn dân thiên hạ.

Tại sao vậy?

Một tài liệu kinh điển của giáo hội tại Melbourne đã viết : “Kinh nghiệm riêng của chúng tôi cho thấy là không phải  cố gắng nào của con người cũng đem lại thành công. Điều chắc chắn là khi thành công khó đạt được, thì thành công đó sẽ quan trọng đến mức như thế nào đối với chúng ta. Trong khi chúng ta không muốn ai thất bại, thì điều thực sự hiển nhiên lại cho thấy rõ là những cố gắng nhiều nhất của chúng ta lại khó đưa đến thành công, một thành công có thể nhìn thấy được. Những thất bại như vậy thường do việc không chuẩn bị trước cho những khó khăn, do những kế hoạch và chuẩn bị thiếu sót, vội vàng, có nhiều kẽ hở, hoặc do những áp lực trong cuộc sống hay đơn giản là do không may mắn. Có khi cũng do việc thiếu một dự tính tốt đẹp cho hôn nhân mà gây ra đổ vỡ. Hôn nhân mà không có những dự tính tốt đẹp và một ý muốn ngay lành để cùng nhìn về một hướng thì tránh sao khỏi đổ vỡ. Mặc dầu những dự tính tốt đẹp và ý muốn ngay lành chưa chắc đã là điều kiện đủ để hôn nhân không tan vỡ bởi vì trên thực tế, luật pháp nước Úc cho thấy cứ mười cuộc hôn nhân thì có đến ít nhất bốn cuộc hôn nhân tan vỡ (four out of ten marriages fail).”  (Nguồn: Melbourne Archdiocese Tribunal Introduction.)

Đối với những người khó tính và hay đòi hỏi mọi sự việc xảy ra trên thế gian một sự tuyệt đối thì câu hỏi là “Tại sao phải có những văn phòng luật sư, văn phòng tư vấn, gỡ rối, giải quyết khó khăn, trắc trở về hôn nhân? Tại sao chính phủ Úc luôn luôn kêu gọi các thành viên gia đình phải lên tiếng? Tại sao phải có toà án dân sự về hôn nhân? (Theo Civil Laws – Dân Luật). Tại sao ngay cả Giáo Hội cũng phải tìm cách giải quyết những khó khăn của hôn nhân gia đình? Không phải tự nhiên mà hai loại toà án đời và đạo đó được tạo thành. Không có những trắc trở thì cần các “toà án dân sự và giáo hội” làm gì! 

Trong những lần trò chuyện với vị linh mục phụ trách toà án giáo hội tại Saigon, cha cho biết vô vàn vô số những hồ sơ gửi đến liên can đến chuyện gả bán, nhất là các trường hợp con cái không được hỏi ý kiến khi lấy nhau, nhiều khi chẳng biết mặt nhau nữa. Ngay cả những cặp vợ chồng đã có cháu nội, cháu ngoại vẫn đưa nhau ra toà vì “lấy nhau do bà mai bà mối” chứ chẳng phải vì tình yêu. Nhiều, nhiều lắm, những gia đình khi đám cưới mới biết mặt nhau. Hồ sơ gửi đến nhiều đến nỗi cha phải yêu cầu các cha hạt trưởng “gỡ rối” dùm cha vì tủ hồ sơ chồng chất lên cao mỗi ngày. Vâng, hôn nhân không tình yêu sẽ mang đến biết bao trắc trở. Vì tình yêu người ta sẽ dễ nghĩ tích cực cho câu nói đã ghi trong Kinh Thánh: “Sự gì Thiên Chúa đã kết hợp, loài người không được phân ly.” Đúng vậy, “Thiên Chúa đã kết hợp” chắc chắn không phải bằng ép buộc hay gả bán nhưng bằng tình yêu đích thực và tự nguyện. Rất đơn giản, nhưng không dễ thực hiện trong đời sống thực của con người.

  1. Hướng đi của Dân Chúa trong năm 2018

Dân Chúa không tự đặt ra con đường đi riêng của mình. Dân Chúa đưa ra chủ đề trong năm. dựa vào hướng dẫn của giáo hội, cụ thể là của Hội Đồng Giám mục và Lịch Phụng Vụ. 

Năm 2018, bên cạnh những mục thường xuyên của các ngày lễ lớn theo Mùa Phụng Vụ, Giáo Hội xoáy mạnh vào hai điều: Một là Cầu cho sứ vụ của các tu sĩ và hai là Cầu cho sứ vụ của giáo dân – Tư tế, Tiên Tri và Vương Đế. Sách Giáo Lý Công Giáo và tài liệu Công Đồng Vaticanô 2 đã đề cập đến ba vai trò này của người giáo dân, nhưng thực tế có mấy ai hiểu rõ và thực hiện ba nhiệm vụ đó trong cuộc sống hàng ngày của mình với “Ơn Gọi Giáo dân”.

Dưới đây là hình ảnh tập sách đầy đủ về tài liệu “Công Đồng Vaticanô II”bìa cứng, dày 1046 trang do Uỷ Ban Giáo Dục Tín Lý thuộc Hội Đồng Giám Mục Việt Nam ấn hành và phát hành Quí III 2012. Giá bán 120.000 đồng VN.                                      

Ngay cả việc tìm đọc ba văn kiện về Giáo Dân trong 16 văn kiện (gồm các Hiến Chế, Sắc Lệnh và Tuyên Ngôn) của Công Đồng cũng là điều hiếm hoi lắm. Điều hiển nhiên là “Vô tri bất mộ”, không thông hiểu thì làm sao yêu mến và thi hành. Mỗi người giáo dân hãy tự xét mình xem bản thân mình đã có “để mắt” đến ba văn kiện về giáo dân của Công Đồng hay chưa. Nếu chưa thì thật là thiếu sót. Suốt trong năm 2018, Dân Chúa sẽ đi sâu vào từng trách vụ của giáo dân theo tài liệt Công Đồng Vaticanô 2 và các văn kiện khác. 

3. Những sự kiện báo trước một năm mới không yên bình

3.1 Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc bày tỏ sự lo âu về tình hình thế giới.

Trong thông điệp năm mới của mình, Ông Antôniô Guterres, Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc than thở rằng tình hình trên thế giới đã trở nên tệ hại hơn về nhiều mặt trong năm ngoái 2017.  Ông Guterres là cựu Thủ Tướng Portugal từ năm 1995 đến năm 2002.

Hô hào cộng đồng quốc tế hiệp nhất với nhau trong việc giải quyết các vấn đè nghiêm trọng, Ông Tổng Thư Ký nói. “Vào ngày đầu năm mới năm 2018, tôi không đưa ra lời kêu gọi nào cả. Nhưng, tôi đưa ra một lời cảnh báo – một lời báo động đỏ cho thế giới của chúng ta.” (Hình Ông Guterres với chức vụ Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc.)

Các vấn đề đã trở nên tồi tệ 

Khi nhậm chức vào ngày 1 tháng giêng năm 2017, Ông Guterres khích lệ các quốc gia cộng tác với nhau để biến năm 2017 thành một năm của hoà bình. Nhìn lại một năm qua, ông nói: “Thật không may, về nhiều khía cạnh khác nhau, thế giới đã đi theo chiều hướng ngược lại.”

Xung đột ở nhiều nơi gia tăng, những hiểm hoạ mới ló dạng, nguy cơ chiến tranh hạt nhân trở nên rõ rệt hơn bao giờ. Trong khi đó, tình trạng biến đổi khí hậu ngày càng tồi tệ, sự bất bình đẳng đang gia tăng và nhân quyền bị vi phạm ngày càng trắng trợn ở nhiều nơi trên thế giới. Chủ nghĩa dân tộc, xu thế bài ngoại gia tăng nhanh chóng.

Hiệp nhất xung quanh các mục tiêu chung

Trước những thực trạng tồi tệ và những nguy cơ nghiêm trọng của thế giới, Ông Guterres vẫn tin rằng nhân loại vẫn có thể vượt qua được, nếu giá trị chung được bảo vệ.

Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc nhấn mạnh thêm: “Đoàn kết là con đường. Tương lai của chúng ta phụ thuộc vào điều đó.”

Ông kêu gọi các nhà lãnh đạo ở khắp nơi trên thế giới thu hẹp các cách biệt và chia rẽ, đồng thời xây dựng lại niềm tin bằng cách hiệp nhất với nhau xung quanh các mục tiêu chung.

(Nguồn: Bản Tin Giáo Xứ Cha Chủ Nhiệm DCUC Anthony Nguyễn Hữu Quảng, St Margaret Mary’s, Brunswick North, Chúa Nhật 14-1-2018.)

3.2 Cha mẹ cầm tù 13 người con

Năm 2018 đến với một tin không thể tưởng tượng được xảy ra cho một gia đình bên Hoa Kỳ, một quốc gia được coi là văn minh nhất thế giới. Vợ chồng David Allen Turpin (57 tuổi) và Louise Anna Turpin (49 tuổi) sinh sống tại thị trấn Perris, Tiếu Bang California, (cách Los Angeles 100 cây số về phía Đông Nam), đã bị cảnh sát bắt giam sau khi một em 17 tuổi trong 13 đứa trẻ bị cha mẹ giam cầm đã tìm cách leo qua cửa sổ và trộm một chiếc điện thoại của bố mẹ để gọi cho cảnh sát vào ngày 14-1-2018.

Cảnh sát đã đến và giải thoát 13  nạn nhân tuổi từ 2 đến 29. Người con 29 tuổi trông chỉ bằng một em bé 10 tuổi. Các nạn nhân có vẻ suy dinh dưỡng, đói khát, một số bị xích vào giường. Các em không được tắm rửa cả năm và rất dơ dáy. Căn nhà cũng có mùi khó ngửi. Hai nghi phạm David và Louise bị bắt và sẽ ra toà vào ngày 18-1-2018.

Bà Kimberly Milligan, 50 tuổi, sống ở bên kia đường, không khỏi ngỡ ngàng khi biết ông bà Turpin đã bị bắt với cáo buộc tra tấn và gây nguy hiểm cho 13 người con của họ. Bà Milligan cho biết bà nhận thấy có nhiều điểm kỳ lạ ở gia đình Turpin. Bọn trẻ trông rất nhợt nhạt và bà chưa từng thấy chúng ra ngoài chơi.

Tạp chí Time tường thuật chuyện người con lớn nhất đã bị bullied (hành hạ) và bị quay mòng mòng như một con búp bê trong áo quần rách rưới (rag doll).

Ngày 19-1 thẩm phán Riverside County đã cấm hai vợ chồng Turpin không được đến gần các con. Chúng cần một thời gian dài để hồi phục. Hai vợ chồng sẽ lãnh một mức án 94 năm tù suốt đời.

3.3 Giàu nghèo trên thế giới

Một phần trăm người giàu nhất toàn cầu nắm trong tay 82 phần trăm tổng sản lượng của thế giới trong năm qua 2017. Đó là tiết lộ của cơ quan nghiên cứu OXFAM, một tổ chức phi chính phủ. Tám tỷ phú giàu nhất nắm giữ tài sản của một nửa số dân trên thế giới, tức hơn 3 tỷ rưỡi người.

Công bằng là điều ai cũng hô hào nhưng càng ngày hố chia rẽ càng cách biệt. Lời nói của các cụ ngày xưa suy cho cùng rất đúng: “Nước luôn luôn chảy vào chỗ trũng!”

      4.    Thay lời kết

Thế giới luôn luôn biến đổi. Vạn vật luôn luôn biến đổi. Đó là tính chất vô thường của tạo hoá. Trước kia, người cai trị là những minh quân, là người cầm cân nẩy mực để đem lại an hoà, công bình và hạnh phúc cho con dân dưới quyền cai trị của mình. Nhà cai trị được gọi là Rulers. Rulers là những cây thước thẳng, rất thẳng và dùng để vạch ra những đường thẳng. Ngày nay, theo đúng luật vô thường, ý nghĩa cơ bản  đó đã không còn ở cả trời Đông lẫn trời Tây. Vạn vật biến đổi không ngừng.

Ngày 10-1-2018, hai phóng viên của Hãng Thông Tấn Reuters, anh Wa Long và anh Kyaw Oo (xin xem hình bên trên) đã bị đưa ra toà tại Rangoon (Miến Điện) sau khi bị tố cáo là đã vi phạm đạo luật   của Miến Điện liên quan đến “bí mật quốc gia” (State Secrets Act) được đưa ra tờ thời Miến Điện còn là một thuộc địa. Một trường hợp nói lên sự vi phạm của chính phủ Miến về Quyền Tự Do Báo Chí. Hai phóng viên bị tố cáo là đã viết những phóng sự về những người Hồi Giáo Rohingya dựa vào tài liệu mà họ nắm trong tay. Tài liệu này do chính cảnh sát Miến trao cho họ. (Nguồn: TIME, January 22, 2018. Trang 7.) Miến Điện được độc lập khỏi Vương Quốc Anh ngày 4-1-1948.

Rất nhiều cây thước (Rulers), dù là bên trời Đông hay bên trời Tây, đã không còn phải là những cây thước thẳng. 

Trần Bá Nguyệt