MƯỜI BA NÉT MẶT TÌNH YÊU

Micae – Phaolô Trần Minh Huy pss

CHƯƠNG BỐN : TÌNH YÊU KHÔNG KHOE KHOANG

  1. Đừng có thổi kèn báo trước ngươi.

Chúa Giêsu đã chứng tỏ cho các môn đệ biết rằng tìm làm cho người ta chú ý là rất có hại biết bao cho những hành vi có ý tốt nhất : “Khi làm việc lành phúc đức, anh em phải coi chừng, chớ có phô trương cho thiên hạ trông thấy, bằng không anh em sẽ chẳng được Cha của anh em, Đấng ngự trên trời, ban thưởng. Vậy khi bố thí, đừng có khua chiêng đánh trống như bọn đạo đức giả thường biểu diễn trong hội đường và ngoài phố xá, cốt để người ta khen. Thầy bảo thật anh em, chúng đã được phần thưởng rồi. Còn anh, khi bố thí, đừng cho tay trái biết việc tay phải làm, để việc anh bố thí được kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh” (Mt 6,1-4).

“Tình yêu không phô trương”. Tình yêu không làm cho mình nổi bật trước việc thiện mình làm, đó là điều mà ở đây Chúa Giêsu nói là “thổi kèn” và coi là giả hình. Tình yêu đích thực là vô vị lợi và không qui về chính mình. Người ta thường nói tình yêu không làm rộn ràng… Tuy nhiên, điều đó giả thiết cả một cuộc thanh luyện tình yêu. Trải qua dòng thời gian, chúng ta học tập tự giải thoát khỏi lòng khao khát được người đời biết đến. Lòng khao khát nầy làm cho chúng ta không ngừng tìm kiếm lời tán dương của kẻ khác. Và như Chúa Giêsu đã nói, “chúng thực hành công chính trước mặt người đời để được họ lưu ý…”.

“Điều có thể xảy ra là tôi đến với tha nhân là để bảo đảm về giá trị riêng của tôi. Lối ứng xử của những kẻ khoe khoang trên đời đều như thế cả. Không chắc chắn được về chính mình, họ cảm thấy nhu cầu khẩn thiết gặp được những dấu hiệu tán thưởng mới trên gương mặt tha nhân. Họ tìm kiếm cái gì ? Một bộ sưu tập những kẻ tâng bốc. Nói đúng ra, thái độ ứng xử ấy không thiếu sự hấp dẫn của nó. Khác với kẻ kiêu ngạo coi thường lời phẩm bình của người đồng loại, kẻ khoe khoang nhìn nhận nhu cầu được người chung quanh cảm phục và khen lao. Trong trường hợp như vậy, người ta chưa thương tha nhân vì tha nhân, mà chỉ tìm nơi tha nhân những lời tung hô làm dịu đi trong chốc lát cái cảm xúc hằng ám ảnh về sự yếu kém của mình”

  • Hãy đi ngồi vào chỗ rốt hết.

Chúa Giêsu đã giới thiệu vài phương thuốc hiệu nghiệm, cách riêng phương thuốc để tự hạ mình xuống và đặt mình vào chỗ rốt hết : “Người nhận thấy khách dự tiệc cứ chọn chỗ nhất mà ngồi nên nói với họ dụ ngôn nầy : Khi anh được mời đi ăn cưới thì đừng ngồi vào chỗ nhất, kẻo lỡ có nhân vật nào quan trọng hơn anh cũng được mời, và rồi người đã mời cả anh lẫn nhân vật kia phải đến nói với anh rằng ‘xin ông nhường chỗ cho vị nầy’. Bấy giờ anh sẽ phải xấu hổ mà xuống ngồi chỗ cuối. Trái lại, khi anh được mời thì hãy vào ngồi chỗ cuối, để cho người mời anh phải đến nói ‘xin mời ông bạn lên trên cho’. Thế là anh sẽ được vinh dự trước mặt mọi người đồng bàn. Vì phàm ai tôn mình lên sẽ bị hạ xuống, còn ai hạ mình xuống sẽ được nâng lên” (Lc 14,7-11).

Hay còn nữa : “Giữa anh em thì không được như vậy : ai muốn làm lớn giữa anh em thì phải làm người phục vụ anh em; ai muốn làm đầu anh em thì phải làm đầy tớ mọi người” (Mc 10,43-44).

Còn lâu chúng ta mới thỏa mãn đạt được địa vị ngôi sao mà chúng ta muốn trải rộng cái tôi của mình… Chúa Giêsu đã nói về Ngài và cuộc khổ nạn của Ngài. Cha Huvelin đã viết cho Charles de Foucauld : “Chúa Giêsu đã chọn chỗ tận cùng đến đỗi chẳng bao giờ có ai có thể cướp mất được chỗ đó của Ngài”. Vậy đừng có ai trong chúng ta cảm thấy bàng hoàng khi phải hạ mình xuống ! “Đừng sợ, bạn càng khốn khó, Chúa Giêsu càng yêu bạn. Ngài sẽ đi xa, thật xa để tìm kiếm bạn…”

  • Lạy Chúa, xin canh phòng miệng lưỡi con.

“Tình yêu không khoe khoang”… dĩ nhiên cũng liên quan đến lời nói của chúng ta. Người ta sẽ có thể giải thích : Tình yêu cân nhắc những lời nói của mình. Quả thực, chúng ta biết rõ là thói khoe khoang được diễn tả ra bằng lời nói nhằm làm cho người ta được nổi bật. Người ta có thể không bao giờ nói bậy, không bao giờ nói xấu kẻ khác. Nhưng trong mức độ mà người ta không ngớt kể lể với kẻ khác về mình, thì cuộc trao đổi không nhất thiết vẫn ở bình diện lời nói. Chúng ta hãy lấy Mẹ Maria làm gương mẫu : sự thinh lặng nội tâm của Mẹ làm cho mỗi lời nói của Mẹ trở nên một viên ngọc quí. Chớ gì khi chúng ta nói, lời nói của chúng ta phải là hoa trái của sự thinh lặng của chúng ta.

“Lạy Chúa, xin canh giữ miệng con và trông chừng lưỡi con” (Tv 141,3). Câu thánh vinh nầy là một lời cầu nguyện rất cần thiết cho nhiều người trong chúng ta.

Những thái quá trong lời nói được diễn tả trong cuộc tán gẫu kéo dài, trong nhu cầu không thể nén để kể lể về mình, trong sự không thể giữ một điều bí mật, trong ước muốn thỏa mãn tính hiếu kỳ của chúng ta về cuộc đời kẻ khác… và trong nhiều cách thế khác ít lộ liểu hơn. Tính huênh hoang trong lời nói cũng dẫn chúng ta đến chỗ khoe khoang những sự hư vô thế gian, và như thế duy trì một bầu khí hời hợt bề ngoài ngăn cản việc lắng nghe Lời Chúa tự trong sâu thẳm của lòng mình : “Chúng huênh hoang vì những vật hư vô nầy…” (Tv 97,7).

Phải, chúng ta hãy đắn đo và chế ngự lời nói của chúng ta. Hãy cầu xin ơn ấy với Chúa Thánh Thần đang ngự trong chúng ta : “Nhưng cái lưỡi thì không ai chế ngự được, nó là một sự dữ không bao giờ ở yên, vì nó chứa đầy nộc độc giết người. Ta dùng lưỡi mà chúc tụng Chúa là Cha chúng ta, ta cũng dùng lưỡi mà nguyền rủa những con người đã được làm ra theo hình ảnh Thiên Chúa. Từ cùng một cái miệng phát xuất lời chúc tụng và lời nguyền rủa. Thưa anh em, như vậy thì không được. Chẳng lẽ một mạch nước lại có thể phun ra từ một nguồn cả nước ngọt lẫn nước chua sao ? Thưa anh em, làm sao cây vả lại có thể sinh ra trái ô-liu, hoặc cây nho sinh trái vả ? Nước mặn cũng không thể sinh ra nước ngọt. Trong anh em, ai là người khôn ngoan hiểu biết ? Người ấy hãy dùng lối sống tốt đẹp mà chứng tỏ rằng những hành động của họ phát xuất từ lòng hiền hậu và đức khôn ngoan. Nhưng nếu trong lòng anh em có sự ghen tương, chua chát và tranh chấp, thì anh em đừng có tự cao tự đại mà nói dối trái với sự thật” (Jc 3, 8-14).

Trong nhiều trường hợp, khoe khoang chính là nói dối trái với sự thật… Tốt hơn là hãy làm thinh, dè dặt kín đáo.

 4. Tình yêu là dè dặt kín đáo .

Đây là hai bản văn của thánh nữ Catarina đệ Siêna giúp chúng ta xác định rõ và thăm dò tầm quan trọng của sự dè dặt kín đáo : “Sự dè dặt kín đáo kéo thân xác ra khỏi những vui thú và những tế nhị của thế gian. Nó làm cho thân xác tránh xa xã hội của người trần gian và đưa nó vào xã hội của các tôi tớ Thiên Chúa. Sự dè dặt kín đáo khiến con người trốn khỏi những nơi tội lỗi và dẫn đưa nó vào những chỗ thúc đẩy lòng đạo hạnh. Nó điều tiết mọi phần thân thể để chúng trở nên giản dị và được giữ gìn ý tứ : Con mắt không nhìn những gì bị cấm đoán và chỉ nhìn thấy trước mặt trời và đất; miệng lưỡi tránh mọi lời nói vô ích và phù phiếm, nhưng sẵn sàng loan báo Lời Chúa vì phần rỗi của tha nhân và xưng thú tội lỗi mình; lỗ tai xua đuổi các diễn từ bởn cợt, nịnh hót, phóng đãng, và nói xấu kẻ khác, nhưng chăm chú lắng nghe Lời Chúa và những kêu than của tha nhân hầu cảm thông với nhu cầu của họ… Sự dè dặt kín đáo cũng điều tiết đôi tay trong những gì chúng đụng chạm và thực hiện, hướng dẫn đôi chân trên những nẽo đường của chúng, hầu luật lệ xấu xa của xác thịt hằng chống lại tinh thần không làm ô nhiễm các khí cụ nầy”

Và đây là điều Chúa Chúa Cứu Thế nói với Catarina : “Sự dè dặt kín đáo không là gì khác ngoài sự hiểu biết đích thực mà linh hồn có về mình và về Chúa. Chính trong sự nhận biết nầy mà sự dè dặt kín đáo đã cắm rễ vào. Nó là một ngành được ghép vào và kết hiệp với đức ái… Sự dè dặt kín đáo sẽ không là một nhân đức mang lại những hoa trái sự sống, nếu nó không được trồng cấy trong nhân đức khiêm nhường, bởi vì đức khiêm nhường phát xuất từ sự nhận biết mà linh hồn có được về mình. Và Thầy đã bảo con là căn rễ của sự dè dặt kín đáo là một hiểu biết chân thực về bản thân và về lòng nhân lành của Chúa, nó làm cho linh hồn trao ban cách tự nhiên cho mỗi người cái gì họ đáng phải được.

Và trước hết, nó qui về Chúa những gì là của Chúa, bằng cách trả lại cho Danh Chúa danh dự và vinh quang, các thánh sủng và ân ban mà nó biết là đã nhận lãnh từ nơi Chúa. Nó cũng trả lại cho chính mình cái mà nó ý thức được là mình đáng được, bằng cách nhận biết rằng nó không hiện hữu bởi chính nó và nó chỉ tồn tại nhờ ân ban của Chúa.

Đó là những kết quả của sự kín đáo dè dặt được xây dựng trên sự hiểu biết chính mình, vốn là đức khiêm nhường đích thực. Không có sự khiêm nhường nầy, linh hồn sẽ không kín đáo được. Và sự không kín đáo bắt nguồn từ lòng kiêu ngạo, cũng như sự kín đáo có nguồn ngọn trong lòng khiêm nhường. Như một tên ăn cắp, nó lấy cắp vinh dự thuộc về Thầy để qui hướng về nó và làm cho nó được vinh quang. Còn những gì thuộc về nó thì nó lại gán cho Thầy bằng cách lẩm bẩm ca thán những ý định nhiệm mầu Thầy đã kiện toàn trong nó và trong các tạo vật khác của Thầy. Nó công phẫn trong mọi sự chống lại Thầy cũng như tha nhân.

Hoàn toàn ngược lại cách ứng xử của những ai có nhân đức dè dặt kín đáo… Họ trả lại cho tha nhân những gì họ nợ tha nhân, nhất là hiến tặng cho tha nhân tình thương phát xuất từ đức ái, lời cầu nguyện khiêm tốn và liên lĩ mà mọi người phải duy trì cho nhau”.

SUY NIỆM ĐỂ LẦN HẠT MÂN CÔI

  1. Tình yêu không khoe khoang. “Khi làm việc lành phúc đức, anh em phải coi chừng, chớ có phô trương cho thiên hạ thấy, bằng không anh em sẽ chẳng được Cha của anh em, Đấng ngự trên trời, ban thưởng. Vậy khi bố thí, đừng có khua chiêng đánh trống như bọn đạo đức giả… cốt để người ta khen” (Mt 6,1-2). Tình yêu không làm cho người ta chú ý. Xin Chúa ban cho chúng con sự xóa bỏ về điều thiện không gây rộn ràng nầy.
  2. Tình yêu không khoe khoang. “Khi anh được mời dự tiệc, anh hãy đi ngồi vào chỗ cuối, để khi người đã mời anh đến nói với anh ‘xin mời bạn lên trên cho’. Bấy giờ anh sẽ được vinh dự trước mặt mọi người đồng bàn. Vì phàm ai tôn mình lên sẽ bị hạ xuống, còn ai hạ mình xuống sẽ được tôn lên” (Lc 14,10-11). Chúng ta hãy cầu xin Chúa ban ơn có thể hạ mình xuống, bằng cách ngồi vào chỗ cuối trong trường hợp cụ thể nọ kia xảy ra.
  3. Tình yêu không khoe khoang. “Lạy Chúa, xin canh giữ miệng con và trông chừng lưỡi con” (Tv 141,3). Xin Chúa giải thoát chúng ta khỏi sự thái quá trong lời nói lộ rõ trong việc tán gẫu kéo dài, trong nhu cầu kể lể về mình không kìm hãm được, trong sự không thể giữ bí mật, trong ước muốn thỏa mãn tính tò mò về cuộc đời kẻ khác…
  4. Tình yêu không khoe khoang. Chúa Cứu Thế nói với thánh nữ Catarina đệ Siêna rằng “Sự dè dặt kín đáo không là gì khác ngoài sự hiểu biết đích thực mà linh hồn có về mình và về Chúa. Chính trong sự hiểu biết ấy mà sự dè dặt kín đáo đã ăn rễ sâu vào”. Chúng ta hãy xin ơn khiêm nhường và nghèo khó tâm hồn. Tình yêu là dè dặt kín đáo. 5. Tình yêu không khoe khoang. “Còn Maria thì cẩn thận giữ gìn những điều ấy và suy niệm trong lòng” (Lc 2,19). Chúng ta hãy cầu xin ơn nội tâm, thinh lặng và cầu nguyện.

CHƯƠNG NĂM : TÌNH YÊU KHÔNG KIÊU CĂNG

  1. Tình yêu không phồng lên (kiêu ngạo) :
    Ngoại động từ phồng lên thánh Phaolô dùng ở đây làm chúng ta liên tưởng đến ngụ ngôn La Fontaine “Con nhái muốn phồng to bằng con bò”, và để rõ hơn, người ta dịch thêm phồng to kiêu ngạo : “Sự hiểu biết đó phồng to (sinh) lòng kiêu ngạo, còn lòng bác ái thì xây dựng” (I Cor 8,1). Kiêu ngạo, khoe khoang, kênh kiệu là những biểu lộ của lòng mến mộ chính mình, chứ không phải là của đức ái, vốn là tình yêu đối với Thiên Chúa và tha nhân.
    “Kẻ nào yêu bản thân bằng một tình yêu vô trật tự thì chẳng có đức ái nơi mình, bởi vì nó không yêu mến Chúa…
    Lòng tự ái lột bỏ đức ái khỏi tâm hồn để mặc cho nó tính xấu kiêu ngạo. Và chính vì thế mà mọi tội lỗi đều bắt nguồn từ lòng tự ái” Lòng tự ái được nhận diện bởi sự thích nghĩ đến mình hơn là nghĩ đến Chúa Kitô và Giáo Hội của Ngài. Hay còn bởi ước muốn làm cho các quan điểm riêng của mình được vượt trổi trong vấn đề nầy hoặc vấn nạn kia… Thánh Phaolô không dịu dàng với những người Côlossê : “… Họ chìm đắm trong những thị kiến của mình, vênh váo vì những suy nghĩ theo lối người phàm. Họ không gắn chặt với Đầu là Đức Kitô…” (Col 2,18-19).
    Thánh nhân còn gọi cái đó là sự hỗn láo ngạo mạn trong một bản liệt kê mà Ngài gọi là mớ lộn xôn : “chia rẽ, ghen tương, oán ghét, cạnh tranh, vu khống, nói hành, kiêu căng, hỗn loạn” (II Co 12,20). Đọc những điều như thế, có lẽ chúng ta không khỏi nghĩ rằng cả đến các cộng đoàn, giáo xứ chúng ta cũng chẳng hơn gì cộng đoàn Corintô !
  2. Anh em đừng cho mình là khôn ngoan :
    Đó là lời khuyên của thánh Phaolô vào cuối thư gởi tín hữu Rôma : “Hãy đồng tâm nhất trí với nhau, đừng tự cao tự đại, nhưng ham thích những gì hèn mọn. Anh em đừng cho mình là khôn ngoan” (Rm 12,16).
    Tito Colliander, một tín hữu Chính Thống có gia đình đã viết : “ Quả thật làm sao một người có thể nhận được những lời khuyên, sự đào tạo, giúp đỡ, nếu y nghĩ rằng mình biết hết mọi sự, có thể làm mọi thứ và chẳng cần lời khuyên bảo nào cả ? Không một tia sáng nào có thể xuyên qua được một bức tường tự mãn như thế : ‘Khốn thay những kẻ coi mình là khôn ngoan, và cho mình là thông minh’ (Is 5,21)…
    Vậy chúng ta hãy lột bỏ sự tín nhiệm thái quá mà chúng ta có cho chính mình. Nó thường cắm rễ sâu trong mình mà chúng ta chẳng nhận thấy, ngay cả sự chế ngự mà nó thi thố trên tâm hồn chúng ta. Rõ ràng chính sự ích kỷ, sự quá lo lắng cho bản thân và lòng tự ái của chúng ta là nguyên nhân các khó khăn, sự thiếu tự do nội tâm trong cơn thử thách, những phật ý, những nỗi bứt rứt tâm hồn và thể xác của chúng ta.
    Bạn hãy nhìn vào chính bạn, và bạn sẽ thấy bạn bị ràng buộc đến độ nào bởi ước muốn làm thỏa mãn “cái tôi” của bạn, và chỉ một mình nó thôi. Tự do của bạn đã bị trói buộc bởi những mối giây chật hẹp của lòng yêu bạn, và như thế vô tình bạn bị đu đưa như cái xác không ý thức từ sáng sớm đến chiều tối : ‘Bây giờ tôi muốn uống, bây giờ tôi muốn đi ra ngoài, bây giờ tôi muốn đọc báo…’ Trong mỗi khoảnh khắc, các ước muốn riêng của bạn xỏ mũi lôi kéo bạn như thế, và nếu có gì gây trở ngại là bạn nổi tam bành lên tức thì, vì phật ý, thiếu nhẫn nại hay tức giận.
    Nếu bạn thăm dò trong sâu thẳm lương tâm mình, bạn sẽ khám phá ra những điều tương tự. Cảm giác khó chịu mà bạn cảm nhận khi có ai đó nói nghịch lại với bạn cho phép bạn dễ dàng thấy rõ điều đó. Chúng ta sống như vậy như những tên nô lệ. Nhưng ‘ở đâu có Thánh Thần là ở đó có tự do’ (2 Cor 3,17)”
  3. Anh em đừng đánh giá mình cao quá :
    “Sự tự do mà Thánh Thần ban cho chúng ta đi qua một tình yêu đúng đắn đối với bản thân, nó dựa trên một sự hiểu biết đích thực về mình. ‘Nếu con muốn đạt được sự hiểu biết hoàn hảo, nếu con muốn thưởng thức Chân lý vĩnh cửu là chính Chúa, thì đây là con đường : con đừng bao giờ ra khỏi sự hiểu biết chính con và luôn hạ mình trong thung lũng khiêm nhường. Con sẽ nhận ra chính Chúa ở trong con, và từ sự hiểu biết nầy con kéo ra được mọi thứ cần thiết. Không một nhân đức nào có thể có sự sống trong chính mình, ngoại trừ bởi đức ái và bởi đức khiêm nhường, vốn là mẹ nuôi của đức ái. Sự hiểu biết về chính con sẽ gợi lên cho con đức khiêm nhường, khi con khám phá ra được rằng con chẳng hiện hữu, và hữu thể mà con cũng như những người khác đã lãnh nhận từ nơi Chúa là Đấng yêu thương các con, trước khi các con có mặt trên đời”

Nhân những ân ban thiêng liêng được trao cho cộng đoàn xuyên qua mỗi người chúng ta (việc nầy khêu lên các cám dỗ về kiêu ngạo), thánh Phaolô khuyến cáo sự đánh giá đúng đắn dựa trên một hiểu biết chân thật về chính mình nhu sau :  “Anh em đừng quá mức khi đánh giá chính mình, nhưng hãy đánh giá mình cho đúng mức, mỗi người tùy theo lượng đức tin Thiên Chúa đã phân phát cho” (Rm 12,3).

Lời kêu gọi đến đức khiêm tốn nầy là cần thiết cho chúng ta : chúng ta sẽ không bao giờ nhỡ phô trương sự hơn người của chúng ta, trong thái độ hay trong lời nói… Trong thư gởi tín hữu thành Philiphê, thánh Phaolô còn đi xa hơn :  “Đừng làm chi vì óc bè phái, vì hư danh, nhưng mỗi người hãy khiêm nhường đánh giá người khác trổi vượt hơn mình” (Phil 2,3).

4. Thiên Chúa chống lại những kẻ kiêu ngạo :

Chúng ta biết rõ lời cầu nguyện của Trinh Nữ Maria trước sự hiện diện của bà chị họ Elizabeth : Kinh Magnificat, linh hồn tôi ngợi khen Chúa. Mẹ hát lên Chúa đã đoái nhìn sự nghèo khó của nữ tỳ Ngài thế nào. Xuyên qua ân sủng dạt dào của Mầu nhiệm Nhập Thể nầy, Mẹ cũng nhận thấy rằng Chúa đến phân tán những kẻ kiêu ngạo bởi chính những tính toán của lòng họ.

Cha Laurentin chú giải : “Những người nghèo sống trong chân lý : họ biết yếu đuối của họ và sự cao cả của Thiên Chúa. Còn những kẻ kiêu ngạo phồng mình lên, tự cho mình những vẽ bề ngoài cao hơn những gì thực sự là họ.Hảnh diện về bản thân và sự độc lập hơn người của mình, họ tự phụ phong cho mình làm địch thủ với Thiên Chúa. Tình yêu ảo tưởng về bản thân của họ làm cho họ trở nên thù nghịch với chân lý, và thù địch với những người nghèo mà họ thống trị để vươn lên.

… Thiên Chúa làm thất bại những ý định xảo trá không để các mánh khóe của chúng thành tựu. Ngài bắt những kẻ khôn ngoan ngay trong các mánh khóe của họ : ‘Mưu đồ của hạng tinh khôn, Người phá vỡ, khiến tay chúng chẳng làm nên công trạng gì. Người bắt kẻ khôn ngoan bằng chính những xảo kế của chúng, và đi trước mưu toan của phường quỷ quyệt’ (Job 5,12-13). Châm ngôn nầy thường được kiểm chứng qua dòng lịch sử : Những kẻ kiêu ngạo mà tham vọng và ảo tưởng vượt quá phương tiện của mình đang chuẫn bị cho sự suy tàn của chính chúng”

Ở đây, trong lời cầu nguyện của mình, Mẹ Maria nêu lại một sự hiển nhiên xuyên suốt cả Kinh Thánh. Chẳng hạn thánh Phêrô trong thư thứ nhất : “Anh em hãy lấy đức khiêm nhường mà đối xử với nhau, vì Thiên Chúa chống lại những kẻ kiêu ngạo, nhưng ban ơn cho những người khiêm nhường” (I Pet 5,5).

“Nhưng ân sủng Người ban còn mạnh hơn, vì thế có lời Kinh Thánh nói : ‘Thiên Chúa chống lại kẻ kiêu ngạo, nhưng ban ơn cho kẻ khiêm nhường’ (Jc 4,6).

5. Mỗi người đều có sự kiêu ngạo của mình :

Dù hình thức thế nào đi nữa, sự kiêu ngạo của mỗi người đều có một điểm chung là sự đánh giá cao thái quá về bản thân mình. Nó được biểu lộ ra trong sự thỏa mãn hảo huyền về các tài năng hay ân ban của mình.

Người kiêu ngạo thích mình hơn kẻ khác và tự so sánh mình tốt hơn, được phú bẩm hơn kẻ khác. Người kiêu ngạo quên đi hay từ chối nhìn nhận những gì mình có, những gì mình là, đều bởi Thiên Chúa mà đến.

Sự kiêu ngạo mặc nhiều hình thức khác nhau :

Tính khoe khoang : một sự hảnh diện thái quá để đi tìm kiếm những danh dự, những sự cao trọng ; ưa xuất hiện, ưa thành công để thỏa mãn bản thân… Sự thỏa mãn hảo huyền trong các tài năng và ân ban của mình,… tắt một lời là tự lấy làm thỏa mãn.

Ao ước biết hết mọi sự hay luôn luôn muốn biết nhiều hơn, nhiều hơn cả những gì Thiên Chúa đã muốn cho chúng ta biết (một số những tò mò nào đó là nguyên nhân của kiêu ngạo).

Tính tự phụ : chính là quá tự tín ở mình, có một ý kiến quá đề cao bản thân, hoặc còn hơn nữa là tìm kiếm một tình trạng cao hơn hiện trạng mà Thiên Chúa muốn cho chúng ta.

Tính tự ái : một tình yêu thái quá cho mình được biểu lộ qua việc tìm kiếm thoải mái, và được diễn tả ra trong việc thỏa mãn trước lời khen tặng ; trái lại, không thể chịu đựng nổi lời phê bình và từ chối không nhìn nhận các lầm lỗi của mình…

Tính quá nhạy cảm : Phật ý về một chuyện chẳng ra chi, không chấp nhận lời khiển trách… lòng tự ái bị dày vò.

Tính ích kỷ : Tính ích kỷ quơ tất cả về cho mình, tìm mình trong mọi sự, gặp lại mình ở khắp mọi nơi. Tất cả chúng ta đều hơn kém có hình thức kiêu ngạo nầy len lỏi vào cả những ý hướng tốt nhất.

Kiêu sa : một thứ  bảo đảm ngạo mạn được biểu lộ ra trong dáng vẻ, kiểu cách ; một thứ kiêu hảnh gần như khinh bỉ…

“Ở đây không thể nêu hết mọi chi tiết các hoa trái của kiêu ngạo trong đời sống hằng ngày của chúng ta : nói dối, chán nãn, buồn bã, độc lập, ghen tương, rụt rè…Quả thật, kiêu ngạo “là một ngọn gió rất nhẹ nhàng, rất tinh tế, nó thấm nhập vào trong hầu hết mọi hoạt động của chúng ta… và nó là sợi giây buộc chặt cả chuỗi các tật xấu”

6. “Hãy học cùng Thầy, vì Thầy khiêm nhượng thật trong lòng”

Chúa Giêsu nhấn mạnh điều đó : Sự kiêu ngạo đến từ trong lòng : “Chính là từ bên trong, từ lòng dạ con người mà xuất ra những ý định tà vạy… kiêu ngạo, ngông cuồng. Tất cả những điều xấu xa đó đều từ bên trong xuất ra và làm cho con người ra ô uế” (Mc 21-23).

Và kiêu ngạo : đóng lòng chúng ta với đức tin : “Làm sao anh em có thể tin được, khi anh em chỉ biết nhận lãnh vinh quang lẫn cho nhau ?” (Jn 5,44).

làm chúng ta ra mù quáng : “…người lên mặt kiêu căng không biết gì cả, nhưng mắc bệnh ham tranh luận và thích cãi chữ. Do đó sinh ra ganh tỵ, tranh chấp, lộng ngôn, nghĩ xấu” (I Tm 6,4). “… sẽ có những lúc gay go, người ta sẽ ra ích kỷ, ham tiền bạc, khóac lác, kiêu ngạo, nói lộng ngôn, không vâng lời cha mẹ, vô ơn bạc nghĩa, phạm thượng, vô tâm vô tình, tàn nhẫn, nói xấu, thiếu tiết độ, hung dữ, ghét điều thiện, phản trắc, nông nổi, lên mặt kiêu căng, yêu khoái lạc hơn yêu Thiên Chúa” (II Tm 3,1-4). làm cho chúng ta quay đầu lại : “… kẻo lên mặt

kiêu căng mà bị kết án như ma quỷ” (I Tm 3,6) làm cho chúng ta lầm lạc : “Lòng kiêu ngạo của ngươi đã đánh lừa ngươi” (Ovadia 3).

“Ai nâng mình lên sẽ bị hạ xuống, và ai hạ mình xuống sẽ được nâng lên” (Lc 14,11 và 18,14). Vậy lòng chúng ta cần được thanh tẩy bởi ân huệ của Chúa Thánh Thần mà Chúa Cha đã hứa và Chúa Giêsu phái đến.

“Cha giới thiệu với các con một nhân đức rất thiết thân với lòng Chúa Cứu Thế. Ngài nói : ‘Hãy học cùng Thầy vì Thầy dịu hiền và khiêm nhượng thật trong lòng’ (Mt 11,29). Cha liều mình nói một điều dại dột, nhưng cha vẫn nói ra là Chúa quá yêu thương nhân loại đến đỗi đôi khi Ngài cho phép xảy ra những tội trọng. Tại sao ? Để những kẻ đã phạm các tội ấy vẫn ăn ở khiêm nhường, sau khi đã thống hối. Không ai muốn tự coi mình là thánh thiên khi ý thức được mình đã phạm những lỗi nặng. Chúa Cứu Thế đã khuyên nhũ nhiều về điều đó : “Hãy ăn ở khiêm nhường !” Ngay cả khi các con làm được những việc trọng đại, hãy nói : chúng tôi là những đầy tớ vô dụng. Thế nhưng tất cả chúng ta đều có khuynh hướng làm ngược lại và tìm cách làm cho mình nổi bật. Hãy trở nên bé nhỏ, đó là nhân đức kitô giáo có liên quan đến mỗi người chúng ta”

Đức khiêm nhường, vốn là một cái nhìn khách quan và chân thật về bản thân, sẽ thắng thế trong cuộc sống hằng ngày của chúng ta, khi nó làm phát sinh trong chúng ta những hoa trái của một sự trưởng thành thiêng liêng lớn lao hơn : giản dị khiêm tốn, nhu cầu huynh đệ giúp nhau, chấp nhận bản thân, sự dửng dưng liên quan đến danh tiếng của mình, việc không bao giờ ngã lòng, bình an và niềm vui nội tâm, tìm kiếm chân lý… Chúng ta hãy ao ước và cầu xin đức khiêm nhường trong kinh nguyện hằng ngày của chúng ta.

“Sự tiến bộ trong đời sống thiêng liêng được biểu lộ ra qua một hiểu biết luôn luôn được tích tụ thêm về chính sự bất xứng của mình, theo nghĩa đầy đủ và mặt chữ, ngay khi chúng ta tự cho mình giá trị nào đó, dù bằng cách nào đi nữa, thì điều đó chứng tỏ các việc không xuôi. Cái đó cũng nguy hiểm nữa, bởi vì Kẻ Thù sẽ tiến lại gần và bắt đầu làm chúng ta mất cảnh giác về cách nó đặt trở ngại trên đường chúng ta đi. Linh hồn có ý nghĩ quá cao về mình giống như con quạ trong chuyện ngụ ngôn, thích nghe những lời nịnh hót của con cáo, và để chứng tỏ giọng hát hay của mình, nó đã để rơi mất miếng phó mát. Xin Chúa giúp bạn thực hiện cách ý thức hơn cái bổn phận không được gán giá trị gì cho các công trình của bạn”

SUY NIỆM ĐỂ LẦN HẠT MÂN CÔI

  1. Tình yêu không kiêu căng. “Sự hiểu biết sinh lòng kiêu ngạo, còn lòng bác ái thì xây dựng” (I Cor 8,1). Chúng ta hãy cầu nguyện cho sự hiểu biết nơi mỗi người chúng ta được nên cơ hội chia sẻ, chứ không phải để phô trương lòng tự phụ là mình hiểu biết hơn người.
  2. Tình yêu không kiêu căng. “Anh em hãy đồng tâm nhất trí với nhau, đừng tự cao tự đại, nhưng ham thích những điều hèn mọn. Anh em đừng cho mình là khôn ngoan” (Rm 12,16). Trong khi cùng Mẹ Maria chiêm ngắm Chúa Giêsu đã sống thế nào, chúng ta hãy xin ơn được lôi kéo bởi những gì là khiêm nhường.
  3. Tình yêu không kiêu căng. “Đừng đi quá mức trong khi đánh giá mình, nhưng hãy đánh giá mình cho đúng mức, mỗi người tùy theo lượng đức tin Thiên Chúa đã phân phát cho” (Rm 12,3). Lạy Chúa, xin ban cho chúng con biết đón nhận những cơ hội phải sống tầm thường và bé nhỏ như đến từ bàn tay Chúa.
  4. Tình yêu không kiêu căng. “Anh em hãy lấy đức khiêm nhường mà đối xử với nhau, vì Thiên Chúa chống lại kẻ kiêu ngạo, nhưng ban ơn cho kẻ khiêm nhường” (I Pet 5,5 – Jc 4,6). Lạy Chúa, xin ban cho con biết nhìn nhận những sai trái của con khi làm tổn thương các người khác bởi tính ngạo nghễ của con, và mặc cho con đức khiêm nhường.
  5. Tình yêu không kiêu căng. “Anh em hãy học cùng Thầy, vì Thầy dịu hiền và khiêm nhượng thật trong lòng” (Mt 11,29). Nhờ lời cầu bàu của Mẹ Maria, xin Chúa Thánh Thần nắn đúc trong chúng con sự dịu hiền và khiêm nhượng của Trái tim Chúa Giêsu.

Còn Tiếp